{"id":202,"date":"2021-02-13T00:51:00","date_gmt":"2021-02-12T23:51:00","guid":{"rendered":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202"},"modified":"2022-01-07T22:51:14","modified_gmt":"2022-01-07T21:51:14","slug":"wlasny-serwer-openvpn-na-linux","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202","title":{"rendered":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN"},"content":{"rendered":"\n<h2>Co to jest i po co mi to?<\/h2>\n\n\n\n<p>Oprogramowanie o otwartym kodzie \u017ar\u00f3d\u0142owym umo\u017cliwiaj\u0105ce tworzenie bezpiecznych po\u0142\u0105cze\u0144 pomi\u0119dzy urz\u0105dzeniami w sieci. Te po\u0142\u0105czenia to tunele, w kt\u00f3rych p\u0142yn\u0105 zaszyfrowane dane za po\u015brednictwem Internetu, a ca\u0142o\u015b\u0107 tworzy wirtualn\u0105 sie\u0107 prywatn\u0105, czyli VPN. Co to daje? Mo\u017cesz uzyska\u0107 dost\u0119p do swoich prywatnych zasob\u00f3w umieszczonych na dowolnym komputerze bez udost\u0119pniania go publicznie w sieci. Zasoby te to np.:<\/p>\n\n\n\n<ul><li>panel zarz\u0105dzaj\u0105cy systemem automatyki domowej (np. Domoticz czy HomeAssistant)<\/li><li>dysk z sieci domowej<\/li><li>drukarka<\/li><li>domowy serwer Minecrafta<\/li><li>domowy serwer DNS<\/li><li>i wiele, wiele wi\u0119cej \ud83d\ude42<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Brzmi \u015bwietnie? To teraz co b\u0119dziesz potrzebowa\u0142:<\/p>\n\n\n\n<ul><li>serwer, na kt\u00f3rym skonfigurujesz us\u0142ug\u0119 &#8211; w tym tutorialu zaprezentuj\u0119 Mikrus&#8217;a<\/li><li>ten serwer musi mie\u0107 przynajmniej jeden otwarty port i (najlepiej) sta\u0142e IP<\/li><li>chwilk\u0119 wolnego czasu i cierpliwo\u015b\u0107 \ud83d\ude42<\/li><\/ul>\n\n\n\n<h2>Przygotowanie mikr.us&#8217;a<\/h2>\n\n\n\n<p>Je\u017celi korzystasz z innego serwera ni\u017c mikr.us &#8211; pomi\u0144 ten krok. Zanim w og\u00f3le zabierzemy si\u0119 za jak\u0105kolwiek instalacj\u0119, musimy wyklika\u0107 drobne zmiany w panelu konfiguracyjnym. W tym celu zaloguj si\u0119 do niego <a href=\"https:\/\/mikr.us\/panel\/\">https:\/\/mikr.us\/panel\/<\/a>. <\/p>\n\n\n\n<p>W panelu po lewej stronie wybierz opcj\u0119 TUN\/TAP.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"393\" height=\"334\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-225\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image.png 393w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-300x255.png 300w\" sizes=\"(max-width: 393px) 100vw, 393px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>I wci\u015bnij przycisk &#8222;W\u0142\u0105cz TUN\/TAP&#8221;. Co to da? W ten spos\u00f3b w\u0142\u0105czysz zaawansowane regu\u0142y firewalla wymagane przez OpenVPN, kt\u00f3re domy\u015blnie s\u0105 wy\u0142\u0105czone dla zwyk\u0142ych \u015bmiertelnik\u00f3w \ud83d\ude42<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"639\" height=\"264\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-226\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-1.png 639w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-1-300x124.png 300w\" sizes=\"(max-width: 639px) 100vw, 639px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Teraz musisz ustali\u0107 port dla swojego serwera. OpenVPN dzia\u0142a domy\u015blnie na porcie 1194, kt\u00f3rego niestety, nie mo\u017cesz wykorzysta\u0107. Mikr.us to serwery wsp\u00f3\u0142dzielone na jednej maszynie, przez co jeste\u015b ograniczony do dw\u00f3ch port\u00f3w. Od niedawna mo\u017cesz bezp\u0142atnie poprosi\u0107 o jeszcze kilka dodatkowych, wi\u0119c nie stanowi to \u017cadnego problemu. Porty mo\u017cesz podejrze\u0107 wybieraj\u0105c z bocznego menu &#8222;Porty TCP&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"280\" height=\"300\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-227\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Tutaj musisz podj\u0105\u0107 ma\u0142\u0105 decyzj\u0119. Zak\u0142adam, \u017ce wiesz, czym si\u0119 r\u00f3\u017cni protok\u00f3\u0142 TCP od UDP. W skr\u00f3cie &#8211; w przypadku tego pierwszego ka\u017cdy pakiet musi zosta\u0107 dostarczony i musi to by\u0107 potwierdzone przez odbiorc\u0119. W przypadku niepowodzenia nast\u0119puje automatyczna retransmisja. Zyskujemy pewno\u015b\u0107 dostarczenia informacji, tracimy elastyczno\u015b\u0107 i pr\u0119dko\u015b\u0107. Ciekawie prezentuje to poni\u017cszy mem.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img src=\"https:\/\/i.pinimg.com\/originals\/55\/5d\/94\/555d949b02c11b1c91acfdc4d2e10f76.png\" alt=\"TCP\/IP vs UDP | Programmer humor, Programmer jokes, Programming humor\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Standardowo, OpenVPN dzia\u0142a na protokole UDP. Dlaczego? Bo jest szybszy. Pr\u0119dko\u015b\u0107 przekazywania pakiet\u00f3w TCP jest w du\u017cej mierze zale\u017cna od odleg\u0142o\u015bci geograficznej oraz faktu, \u017ce musz\u0105 one kr\u0105\u017cy\u0107 w dwie strony  -otrzymanie ka\u017cdego pakietu musi by\u0107 potwierdzone. Przy ma\u0142ych odleg\u0142o\u015bciach nie ma to wi\u0119kszego znaczenia. Przyj\u0119\u0142o si\u0119 wi\u0119c, \u017ce dla po\u0142\u0105cze\u0144 VPN powinno si\u0119 u\u017cywa\u0107 szybszego protoko\u0142u UDP, chyba \u017ce wyst\u0105pi\u0105 problemy z po\u0142\u0105czeniem. Dlatego na mikrusie zalecam u\u017cycie jednego z domy\u015blnie przypisanych port\u00f3w, bo tylko dla nich mo\u017cna ustawi\u0107 ten protok\u00f3\u0142. Je\u017celi jednak masz ju\u017c oba wykorzystane, to c\u00f3\u017c, pozostaje Ci dodanie nowego portu i korzystanie z TCP.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"639\" height=\"534\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-230\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-4.png 639w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-4-300x251.png 300w\" sizes=\"(max-width: 639px) 100vw, 639px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h2>Konfiguracja serwera OpenVPN<\/h2>\n\n\n\n<p>Skorzystamy z gotowego skryptu openvpn-install z repozytorium <a href=\"https:\/\/github.com\/Angristan\/OpenVPN-install\">https:\/\/github.com\/Angristan\/OpenVPN-install<\/a>. Dlaczego akurat ten? Bo szczyci si\u0119 najcz\u0119stsz\u0105 aktualizacj\u0105 i wsparciem spo\u0142eczno\u015bci. Po drugie, oficjalnie obs\u0142uguje Ubuntu 16.04, kt\u00f3re nadal wyst\u0119puje na starych mikrusach v3. A dlaczego skrypt, a nie r\u0119czna konfiguracja? Bo r\u0119cznie jest trudniej, a zale\u017cy mi na prostocie tego poradnika.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaloguj si\u0119 przez do konsoli serwera, pobierz skrypt i nadaj mu uprawnienia do wykonywania.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>curl -O https:\/\/raw.githubusercontent.com\/angristan\/openvpn-install\/master\/openvpn-install.sh\nsudo chmod +x openvpn-install.sh<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Teraz go wykonaj.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo .\/openvpn-install.sh<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Skrypt zada kilka pyta\u0144 konfiguracyjnych. Wszystkie s\u0105 dobrze opisane, ponadto, opisz\u0119 je tutaj. Niestety, jest ryzyko, \u017ce w kolejnej wersji skryptu b\u0119d\u0105 one wygl\u0105da\u0107 troch\u0119 inaczej. Je\u017celi tak si\u0119 stanie i  nie b\u0119dziesz rozumia\u0142, o co chodzi, napisz prosz\u0119 komentarz, a ja postaram si\u0119 wtedy zaktualizowa\u0107 poradnik.<\/p>\n\n\n\n<p>Pytanie 1 &#8211; podaj zewn\u0119trzny adres IPv4. Skrypt wykrywa adres wewn\u0119trzny. Musimy poda\u0107 wi\u0119c adres serwera, a najlepiej domen\u0119 (w razie gdyby zmieni\u0142 si\u0119 adres serwera, problem nie b\u0119dzie nas dotyczy\u0142). Podaj wi\u0119c <a href=\"http:\/\/srv03.mikr.us\/\">srv03.mikr.us<\/a> (je\u017celi jeste\u015b na serwerze innym ni\u017c 03, to koniecznie podaj swoj\u0105 nazw\u0119 serwera). Je\u017celi korzystasz z innego dostawcy ni\u017c mikrus, musisz sam zdoby\u0107 sw\u00f3j zewn\u0119trzny adres IP.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"705\" height=\"104\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-231\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-5.png 705w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-5-300x44.png 300w\" sizes=\"(max-width: 705px) 100vw, 705px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"708\" height=\"162\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-232\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-6.png 708w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-6-300x69.png 300w\" sizes=\"(max-width: 708px) 100vw, 708px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 2 &#8211; skrypt sprawdzi, czy mamy dost\u0119pne po\u0142\u0105czenie IPv6. Osobi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce warto je skonfigurowa\u0107, je\u017celi tylko jest dost\u0119pne. Je\u017celi nie masz tej mo\u017cliwo\u015bci, to skrypt pominie ten krok.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"422\" height=\"90\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-233\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-7.png 422w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-7-300x64.png 300w\" sizes=\"(max-width: 422px) 100vw, 422px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 3 &#8211; pytanie o port. Om\u00f3wi\u0142em to wcze\u015bniej. Dla mikrusa wybierz opcj\u0119 2) \u017ceby poda\u0107 port r\u0119cznie, a nast\u0119pnie podaj wybrany wcze\u015bniej port. je\u017celi nie u\u017cywasz mikrusa, pozostaw port domy\u015blny, chyba \u017ce tw\u00f3j operator go zablokowa\u0142 (niekt\u00f3rzy operatorzy blokuj\u0105 po\u0142\u0105czenia VPN).<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"352\" height=\"99\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-235\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-9.png 352w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-9-300x84.png 300w\" sizes=\"(max-width: 352px) 100vw, 352px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 4 &#8211; protok\u00f3\u0142 UDP czy TCP. Odpowied\u017a na to pytanie r\u00f3wnie\u017c om\u00f3wi\u0142em wcze\u015bniej. Polecam wybranie UDP, chyba \u017ce jest niedost\u0119pny lub powoduje problemy z jako\u015bci\u0105 po\u0142\u0105czenia.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"523\" height=\"81\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-236\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-10.png 523w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-10-300x46.png 300w\" sizes=\"(max-width: 523px) 100vw, 523px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 4 &#8211; jaki domy\u015blny serwer DNS ma by\u0107 u\u017cywany po nawi\u0105zaniu po\u0142\u0105czenia? Ju\u017c t\u0142umacz\u0119. Serwer DNS s\u0142u\u017cy do rozwi\u0105zywania adresu domenowego na adresy IP serwer\u00f3w. Po po\u0142\u0105czeniu si\u0119 z serwerem OpenVPN zostanie on ustawiony jako g\u0142\u00f3wny. Jego niepodanie spowoduje, \u017ce nie b\u0119d\u0105 dzia\u0142a\u0142y \u017cadne strony internetowe, do kt\u00f3rych b\u0119dziemy chcieli si\u0119 \u0142\u0105czy\u0107 po domenie. Mo\u017cesz wskaza\u0107 obecny serwer, z kt\u00f3rego korzysta mikrus, lub wybra\u0107 inny. Mo\u017cesz tak\u017ce hostowa\u0107 sw\u00f3j w\u0142asny lub wskaza\u0107 jaki\u015b z domy\u015blnym blokowaniem serwer\u00f3w reklam i phishingowych. je\u017celi nie wiesz co wybra\u0107, polecam wybra\u0107 OpenDNS lub AdGuard.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"440\" height=\"247\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-237\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-11.png 440w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-11-300x168.png 300w\" sizes=\"(max-width: 440px) 100vw, 440px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 5 &#8211; czy chcesz u\u017cy\u0107 kompresji? Zysk &#8211; sprawniejszy transfer, minus &#8211; podatno\u015b\u0107 na atak VORACLE. Zalecam bezpieczniejsz\u0105 opcj\u0119, czyli nie u\u017cywa\u0107. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"761\" height=\"38\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-238\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-12.png 761w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-12-300x15.png 300w\" sizes=\"(max-width: 761px) 100vw, 761px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pytanie 6 &#8211; czy chcesz sam skonfigurowa\u0107 ustawienia zabezpiecze\u0144? Polecam si\u0119 za to nie bra\u0107, domy\u015blne ustawienia s\u0105 optymalne. Nie s\u0105 wybrane te s\u0142abe, ani te panicznie bezpieczne, kt\u00f3re zb\u0119dnie obci\u0105\u017caj\u0105 system.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"875\" height=\"102\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-13.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-239\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-13.png 875w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-13-300x35.png 300w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-13-768x90.png 768w\" sizes=\"(max-width: 875px) 100vw, 875px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Koniec! Wci\u015bnij dowolny klawisz, aby zako\u0144czy\u0107 konfiguracj\u0119. Skrypt teraz dokona konfiguracji na podstawie Twoich preferencji. Po uko\u0144czeniu generacji b\u0119dziesz m\u00f3g\u0142 wygenerowa\u0107 pierwszy certyfikat. Wci\u015bnij dowolny klawisz i podaj nazw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"605\" height=\"54\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-14.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-242\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-14.png 605w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-14-300x27.png 300w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-14-600x54.png 600w\" sizes=\"(max-width: 605px) 100vw, 605px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h2>Dodawanie i usuwanie certyfikat\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n<p>Aby doda\u0107 lub usun\u0105\u0107 certyfikat, wykonaj ponownie skrypt.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo .\/openvpn-install.sh<\/code><\/pre>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"294\" height=\"104\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-16.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-245\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Je\u017celi chcesz doda\u0107 nowy certyfikat, wybierz 1 i podaj jego nazw\u0119, Analogicznie, je\u017celi chcesz go usun\u0105\u0107, wybierz 2 i podaj nazw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Certyfikaty pojawi\u0105 si\u0119 w katalogu domowym u\u017cytkownika, o czym poinformuje Ci\u0119 skrypt po stworzeniu certyfikatu.<\/p>\n\n\n\n<h2>Podstawowa konfiguracja<\/h2>\n\n\n\n<p>Chcemy wprowadzi\u0107 kilka ustawie\u0144. Celem tego poradnika nie jest przekierowanie ca\u0142ego ruchu internetowego przez serwer (ale oczywi\u015bcie mo\u017cesz to zrobi\u0107!), ale rozszerzenie sieci o dodatkowe urz\u0105dzenia z zewn\u0105trz. W tym celu dodajmy nowe ustawienia. Wpierw otw\u00f3rz plik konfiguracyjny serwera:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo nano \/etc\/openvpn\/server.conf<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>I dodaj poni\u017csze ustawienia na ko\u0144cu pliku. Postara\u0142em si\u0119 je opisa\u0107 tak, aby by\u0142y zrozumia\u0142e. Znak \u015brednika pe\u0142ni tutaj rol\u0119 komentarza, wi\u0119c mo\u017cesz skopiowa\u0107 poni\u017cszy kod razem z opisem. Zarz\u0105dzanie klientami b\u0119dzie opisane w dalszej cz\u0119\u015bci tego poradnika.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>;\u017ceby siebie widzieli klienci\nclient-to-client\n;\u017ceby udost\u0119pni\u0107 tylko okre\u015blon\u0105 pul\u0119 adres\u00f3w\nroute-nopull \nroute 10.8.0.0 255.255.255.0\n;odblokowanie zarz\u0105dzania klientami\n;management 0.0.0.0 5555<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Zapisz plik kombinacj\u0105 CTRL+X. Zrestartuj serwer OpenVPN.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo systemctl restart openvpn@server.service<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>I u mnie pojawia\u0142 si\u0119 w tym miejscu problem. Nie mo\u017cna by\u0142o zrestartowa\u0107 serwisu, a w logach zapisa\u0142o si\u0119 &#8222;<em>Failed to connect to bus: No such file or directory<\/em>&#8222;. Nie wiem, czym jest to spowodowane. Mo\u017cliwe, \u017ce problem wyst\u0119puje tylko na mikrusie.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"83\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1024x83.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-248\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1024x83.png 1024w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-300x24.png 300w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-768x63.png 768w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image.png 1032w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Rozwi\u0105zanie jest na szcz\u0119\u015bcie banalne &#8211; musisz zwi\u0119kszy\u0107 limit procesora. W tym celu otw\u00f3rz do edycji plik serwisu OpenVPN.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo nano \/lib\/systemd\/system\/openvpn@.service<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie odnajd\u017a linijk\u0119.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>LimitNPROC=10<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>I zamie\u0144 j\u0105 na nast\u0119puj\u0105c\u0105.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>LimitNPROC=infinity<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Ca\u0142o\u015b\u0107 powinna wygl\u0105da\u0107 jak na poni\u017cszym screenie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1021\" height=\"382\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-249\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1.png 1021w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1-300x112.png 300w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-1-768x287.png 768w\" sizes=\"(max-width: 1021px) 100vw, 1021px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Teraz musisz wyj\u015b\u0107 z pliku, zapisuj\u0105c zmiany kombinacj\u0105 CTRL+X i potwierdzi\u0107, a nast\u0119pnie prze\u0142adowa\u0107 serwisy i zrestartowa\u0107 OpenVPN nast\u0119puj\u0105cymi komendami.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo systemctl daemon-reload\nsudo systemctl restart openvpn@server.service<\/code><\/pre>\n\n\n\n<h2>Po\u0142\u0105czenie z Windowsa<\/h2>\n\n\n\n<p>Pobierz najnowsz\u0105 wersj\u0119 klienta OpenVPN ze strony producenta. Przejd\u017a wi\u0119c <a href=\"https:\/\/build.openvpn.net\/downloads\/releases\/\" data-type=\"URL\" data-id=\"https:\/\/build.openvpn.net\/downloads\/releases\/\">tutaj<\/a> i odnajd\u017a najnowsz\u0105 wersj\u0119 pliku <code>openvpn-install-X-Win10.exe<\/code> (zobacz na poni\u017cszym zrzucie). W momencie pisania poradnika najnowsza to <code>openvpn-install-2.4.9-I601-Win10.exe<\/code>. \u015aci\u0105gnij j\u0105 i zainstaluj. Instalator zainstaluje prosty program, serwis dzia\u0142aj\u0105cy w tle i doda go do autostartu systemu.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/image.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-262\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Program domy\u015blnie przechowuje konfiguracj\u0119 w folderze <code>C:\\Users\\%username%\\OpenVPN\\config\\<\/code>. Wejd\u017a do tego folderu, dodaj nowy folder, np. mikrus, a wewn\u0105trz niego wklej certyfikat wygenerowany w akapicie &#8222;Dodawanie i usuwanie certyfikat\u00f3w&#8221;. Do pobierania plik\u00f3w z mikrusa polecam program WinSCP. Nast\u0119pnie uruchom program <code>OpenVPN GUI<\/code> &#8211; powinien si\u0119 teraz pojawi\u0107 w zasobniku systemowym. Kliknij na jego ikon\u0119 (w zaswobniku systemowym) prawym przyciskiem myszy i wska\u017c swoj\u0105 konfiguracj\u0119 i wci\u015bnij &#8222;Po\u0142\u0105cz&#8221;. To tyle, od teraz masz dost\u0119p do sieci VPN.<\/p>\n\n\n\n<p>Aby przetestowa\u0107 poprawno\u015b\u0107 dzia\u0142ania, po\u0142\u0105cz si\u0119 z mikrusem za pomoc\u0105 nowej sieci. W tym celu w programie <code>Putty<\/code> podaj adres <code>10.8.0.1<\/code> i port <code>22<\/code>, a loginu i has\u0142a u\u017cyj tego samego.<\/p>\n\n\n\n<h2>Po\u0142\u0105czenie z Linuxa<\/h2>\n\n\n\n<p>Otw\u00f3rz konsol\u0119 na swoim urz\u0105dzeniu z systemem Linux. Ja w tym celu skorzystam z mojego domowego Raspberry Pi. Nast\u0119pnie zainstaluj klienta OpenVPN.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo apt-get update\nsudo apt-get install openvpn<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie skopiuj wygenerowany wcze\u015bniej certyfikat do &#8222;\/etc\/openvpn\/&#8221; i zmie\u0144 jego nazw\u0119 na &#8222;client.conf&#8221;. W tym celu naj\u0142atwiej jest u\u017cy\u0107 WinSCP. Ewentualnie, z poziomu konsoli, przejd\u017a do katalogu, utw\u00f3rz plik, wklej zawarto\u015b\u0107 certyfikatu, zapisz kombinacj\u0105 CTRL+X i potwierd\u017a. Zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119, \u017ceby zawarto\u015b\u0107 pliku skopiowa\u0142a si\u0119 identycznie &#8211; mi domy\u015blnie wskoczy\u0142o justowanie tekstu, z kt\u00f3rym po\u0142\u0105czenie nie zostanie nawi\u0105zane!<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>cd \/etc\/openvpn\nsudo nano client.conf<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie aktywuj i uruchom serwis OpenVPN.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo systemctl enable openvpn@client.service\nsudo service openvpn@client start\n<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Sprawd\u017a, czy wszystko uruchomi\u0142o si\u0119 poprawnie.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo service openvpn@client status<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Powiniene\u015b zobaczy\u0107 co\u015b podobnego do screena poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"384\" src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-3-1024x384.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-252\" srcset=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-3-1024x384.png 1024w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-3-300x112.png 300w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-3-768x288.png 768w, https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/image-3.png 1028w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h2>Domy\u015blne nawi\u0105zywanie po\u0142\u0105czenia z Raspberry<\/h2>\n\n\n\n<p>Aby po\u0142\u0105czenie by\u0142o uruchamiane przy starcie Raspberry, musisz dokona\u0107 ma\u0142ej zmiany w konfiguracji. Otw\u00f3rz plik konfiguracyjny pakietu openvpn na urz\u0105dzeniu Raspberry.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo nano \/etc\/default\/openvpn<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie dodaj wpis tak do konfiguracji poni\u017cszy wpis, tak jak na zrzucie.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>AUTOSTART=\"client\"<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Zamiast tego mo\u017cesz te\u017c odkomentowa\u0107 wpis <code>AUTOSTART=\"all\"<\/code>, aby wszystkie po\u0142\u0105czenia OpenVPN by\u0142y nawi\u0105zywane automatycznie.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img src=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/image-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-263\"\/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Pami\u0119taj o zrestartowaniu serwisu OpenVPN.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>sudo service openvpn@client restart<\/code><\/pre>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uruchom w\u0142asny serwer OpenVPN na swoim mikrusie i uzyskaj zdalny dost\u0119p do swojej sieci lokalnej, panelu automatyki domowej, serwera plik\u00f3w czy drukarki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":437,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[32,6,7],"tags":[11,10,24,4,23],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.9 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Uruchom w\u0142asny serwer OpenVPN na swoim mikrusie i uzyskaj zdalny dost\u0119p do swojej sieci lokalnej, panelu automatyki domowej, serwera plik\u00f3w czy drukarki.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"cleverblog.pl\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-02-12T23:51:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-01-07T21:51:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"pablo\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/\",\"name\":\"cleverblog.pl\",\"description\":\"Blog technologiczny\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg\",\"width\":1280,\"height\":720},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage\",\"url\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202\",\"name\":\"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2021-02-12T23:51:00+00:00\",\"dateModified\":\"2022-01-07T21:51:14+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN\"}]},{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage\"},\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246\"},\"headline\":\"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN\",\"datePublished\":\"2021-02-12T23:51:00+00:00\",\"dateModified\":\"2022-01-07T21:51:14+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage\"},\"wordCount\":1654,\"commentCount\":4,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg\",\"keywords\":[\"linux\",\"mikr.us\",\"OpenVPN\",\"raspberry\",\"vpn\"],\"articleSection\":[\"Linux\",\"mikr.us\",\"Raspberry Pi\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#respond\"]}]},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246\",\"name\":\"pablo\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3cce886c6f46941b8addd14fcd58e7a5?s=96&d=retro&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3cce886c6f46941b8addd14fcd58e7a5?s=96&d=retro&r=g\",\"caption\":\"pablo\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/cleverblog.pl\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl","og_description":"Uruchom w\u0142asny serwer OpenVPN na swoim mikrusie i uzyskaj zdalny dost\u0119p do swojej sieci lokalnej, panelu automatyki domowej, serwera plik\u00f3w czy drukarki.","og_url":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202","og_site_name":"cleverblog.pl","article_published_time":"2021-02-12T23:51:00+00:00","article_modified_time":"2022-01-07T21:51:14+00:00","og_image":[{"width":1280,"height":720,"url":"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"pablo","Szacowany czas czytania":"13 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#website","url":"https:\/\/cleverblog.pl\/","name":"cleverblog.pl","description":"Blog technologiczny","publisher":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/cleverblog.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage","url":"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg","contentUrl":"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg","width":1280,"height":720},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage","url":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202","name":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN - cleverblog.pl","isPartOf":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage"},"datePublished":"2021-02-12T23:51:00+00:00","dateModified":"2022-01-07T21:51:14+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/cleverblog.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN"}]},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage"},"author":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246"},"headline":"#mikr.us W\u0142asny serwer OpenVPN","datePublished":"2021-02-12T23:51:00+00:00","dateModified":"2022-01-07T21:51:14+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#webpage"},"wordCount":1654,"commentCount":4,"publisher":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246"},"image":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/cleverblog.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/thumbnail-own-openvpn-server.jpg","keywords":["linux","mikr.us","OpenVPN","raspberry","vpn"],"articleSection":["Linux","mikr.us","Raspberry Pi"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/cleverblog.pl\/?p=202#respond"]}]},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/4db06735882fd08d47316d2bc03f8246","name":"pablo","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3cce886c6f46941b8addd14fcd58e7a5?s=96&d=retro&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3cce886c6f46941b8addd14fcd58e7a5?s=96&d=retro&r=g","caption":"pablo"},"logo":{"@id":"https:\/\/cleverblog.pl\/#\/schema\/person\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/cleverblog.pl"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/202"}],"collection":[{"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=202"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/202\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":417,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/202\/revisions\/417"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/437"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=202"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=202"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cleverblog.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=202"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}